Uğur Deniz İlhan
  1. Ana sayfa
  2. Sözlük

Sözlük

Yapay zekâ ajanları ve growth marketing konuşulurken en sık geçen terimlerin kısa ve net tanımları. Her terimin altında, pratikte ne anlama geldiği ve nereden devam edileceği var.

Growth Marketing

AEO

Answer Engine Optimization

İçeriğin, soruya doğrudan cevap veren arama ve asistan sistemlerinde cevap olarak seçilmesi için düzenlenmesi.

Pratikte: Soru biçiminde başlıklar ve hemen altında gelen kısa, eksiksiz cevap bu düzenin temelidir.

Yazılar
AI Agent Manager

AI Agent Manager

Ajan yöneticisi

Şirkette çalışan yapay zekâ ajanlarının adı belli sahibi. Ajanın görevini yazar, yetkisini sınırlar, insan onayı gereken adımları belirler ve sonucu ölçer.

Pratikte: Teknik bir rol değil, bir yönetim rolüdür; ajanı kurmak zorunda değildir, sonucunun arkasında durmak zorundadır.

Rolün tamamı
AI Agent Manager

Ajan yönetişimi

Agent governance

Ajanların kim tarafından, hangi kurallarla ve hangi kayıtlarla yönetileceğini belirleyen düzen. Sahiplik, yetki, onay, kayıt ve ölçüm başlıklarını kapsar.

Pratikte: Şirket genelindeki yapay zekâ politikasının her ajana tek tek uygulanmış halidir.

Ajan hazırlık testi
Growth Marketing

Başabaş ROAS

Break-even ROAS

Reklamın ne kâr ne zarar ettiği ROAS değeri. 1’in brüt kâr marjına bölünmesiyle bulunur: marj yüzde 35 ise 2,86’dır.

Pratikte: Hedef değil alt sınırdır; hedef ROAS bunun üstünde belirlenir.

Nasıl hesaplanır?
Growth Marketing

GEO

Generative Engine Optimization

Bir markanın ya da içeriğin, üretken yapay zekâ sistemlerinin verdiği cevaplarda kaynak olarak yer alması için yapılan çalışmalar.

Pratikte: Açık tanımlar, doğrulanabilir bilgi ve yazarı belli içerik, alıntılanma olasılığını artıran unsurlardır.

Yapay zekâ robots.txt
AI Agent Manager

Görev tanımı

Agent brief

Ajanın ne için var olduğunu, neyi yapıp neyi yapmadığını, neye eriştiğini, nerede durup sorduğunu ve başarısının nasıl ölçüldüğünü yazan bir sayfalık belge.

Pratikte: Prompt’un yönetim tarafındaki karşılığıdır; önce görev tanımı değişir, sonra prompt.

Şablon ve örnek
Growth Marketing

Growth marketing

Büyüme pazarlaması

Pazarlamayı müşteri kazanımı, elde tutma ve gelir artışının tamamı olarak ele alan; kararları ölçüm ve deneyle veren yaklaşım.

Pratikte: Tek bir kanalın performansına değil, işin toplam kârlılığına bakar.

Growth danışmanlığı
Yeni nesil süreçler

İnsan onayı

Human-in-the-loop

Ajanın belirli bir adımı bir insan onaylamadan tamamlayamadığı düzen. Geri alınamayan, para harcayan, şirket dışına çıkan ve bir kişiyi etkileyen adımlarda kullanılır.

Pratikte: Her adıma konduğunda okunmadan verilir; etkisi doğru adıma konmasına bağlıdır.

Onay hangi adımda şart?
Growth Marketing

llms.txt

Bir sitenin kök dizinine konan ve yapay zekâ sistemlerine sitenin kim olduğunu, hangi sayfaların önemli olduğunu düz metin olarak özetleyen dosya.

Pratikte: Öneri niteliğinde bir standarttır; her yapay zekâ sistemi bu dosyayı okumaz, robots.txt’nin yerini tutmaz.

Bu sitenin llms.txt dosyası
Growth Marketing

Öğrenme aşaması

Learning phase

Meta reklamlarında bir reklam setinin, sistemin onu kime göstereceğini öğrendiği başlangıç dönemi. Meta’ya göre reklam seti çoğunlukla son önemli değişiklikten sonra yaklaşık 50 optimizasyon olayına ulaştığında bu aşamadan çıkar; bir hafta içinde bu sayıya ulaşması beklenmeyen reklam seti “sınırlı öğrenme” olarak işaretlenir.

Pratikte: Bütçe bu eşiğe yetmiyorsa performans dalgalı kalır; bütçe ya da optimizasyon olayı buna göre seçilir.

Kaynak: Meta Business Help Center: About the learning phase · Meta Business Help Center: About learning limited

Öğrenme aşaması bütçesi
Growth Marketing

ROAS

Reklam harcamasının getirisi

Reklamdan gelen cironun reklam harcamasına oranı. 50.000 ₺ harcayıp 200.000 ₺ ciro getiren bir kampanyanın ROAS’ı 4’tür.

Pratikte: Cironun büyüklüğünü gösterir, kârı göstermez; marjla birlikte okunur.

ROAS hesaplayıcı
Growth Marketing

UTM parametresi

UTM

Bir bağlantının sonuna eklenen ve ziyaretin hangi kaynaktan, hangi kampanyadan geldiğini analitik aracına bildiren etiketler: utm_source, utm_medium, utm_campaign gibi.

Pratikte: Adlandırma tutarlı değilse aynı kampanya raporda birkaç satıra bölünür.

UTM oluşturucu
AI Agent Manager

Yapay zekâ ajanı

AI agent

Bir hedefi adımlara bölen, araç kullanan ve bulduğu sonuca göre sıradaki adımı kendisi seçen yapay zekâ sistemi. Sohbet botu cevap verir; ajan işlem yapar.

Pratikte: Rapor çekmek, kayıt güncellemek, taslak hazırlamak gibi işleri uçtan uca yürütebilir; bu yüzden görevi ve yetkisi önceden tanımlanır.

Ajana nereden başlanır?
AI Agent Manager

Yetki sınırı

Guardrail

Ajanın hangi veriyi okuyabileceğini, hangi sistemlerde değişiklik yapabileceğini ve hangi işlemleri hiç yapamayacağını belirleyen sınırlar.

Pratikte: En az yetkiyle başlanır; erişim, sonuçlar güven verdikçe genişletilir.

Görev tanımında erişim başlığı

Görüşme için WhatsApp’tan yazın.

Kısa bir tanışma mesajı yeterli: şirketiniz ve konuşmak istediğiniz konu.

WhatsApp’ı aç

+90 530 242 14 55